Avrupa Birliği'nden AliExpress'e yasaklı ürün satışı nedeniyle 550 milyon Euro para cezası
Brüksel - Avrupa Birliği, Pazartesi günü, tehlikeli oyuncaklar ve sahte giysiler de dahil olmak üzere yasa dışı ürünlerin Avrupalı tüketicilere satışına olanak tanıdığı gerekçesiyle, teknoloji devi Alibaba'nın iştiraki olan Çinli e-ticaret platformu AliExpress'e 550 milyon Euro para cezası kesti.
Avrupa Komisyonu, iki yılı aşkın süren bir soruşturmanın ardından yaptığı açıklamada, AliExpress şirketinin, platformunda "yasa dışı, tehlikeli veya sahte ürünlerin satışıyla ilgili riskleri özenle değerlendirme ve azaltma" yükümlülüğü getiren Avrupa Dijital Hizmetler Yasası (Digital Services Act, DSA) kapsamındaki sorumluluklarını yerine getirmediği için bu cezaya çarptırıldığını duyurdu.
Bu ceza, Brüksel'in 2022 yılında kabul edilen bu güçlü yasa kapsamında bugüne kadar verdiği en yüksek para cezası olma özelliğini taşıyor. Avrupa Komisyonu, özellikle Mart 2024'te soruşturma başlatıldığında AliExpress tarafından kurulan yasaklı ürünleri tespit etme sisteminin hiçbir şekilde işlemediğini belirtiyor.
Komisyon'un Dijitalden Sorumlu Başkan Yardımcısı Henna Virkkunen, gazetecilere yaptığı açıklamada, "Sonuç olarak, çok sayıda sahte ürünün yanı sıra tehlikeli oyuncak ve kozmetik ürün tespit ettik ve bu ürünlerin çok uzun süre satışta kaldığını gördük" dedi.
Virkkunen, sözlerine şöyle devam etti: "Ayrıca, AliExpress'in kusurlu bulunan satıcılara uyguladığı cezalar da etkili değildi, çünkü mağazaları olaydan sonra uzun süre aktif kalmaya devam ediyordu." Son olarak, ilgili denetim ekiplerinin yetersiz olması nedeniyle, kötü niyetli satıcılar ürün uygunluğunu doğrulama sistemlerini çok kolay bir şekilde aşabiliyordu.
Bu yaptırım, siteye üç ay içinde Avrupa Komisyonu'na Dijital Hizmetler Yasası'na yeniden uyum sağlamayı hedefleyen önlemler sunma zorunluluğu getiriyor; aksi takdirde platform, periyodik para cezalarıyla karşı karşıya kalacak.
Geçtiğimiz yıl Avrupa yürütme organı, soruşturmaları sırasında tespit edilen bazı ihlalleri uzlaşma yoluyla çözmek için grubun önerdiği önlemleri kabul etmiş, ancak grubu diğer gerekçelerle bir yaptırım riskiyle karşı karşıya olduğu konusunda uyarmıştı.
"Herkes İçin Aynı Kurallar"
Paralel olarak yürütülen bir soruşturma kapsamında Komisyon, daha önce Mayıs ayı sonunda Avrupa'da oldukça popüler olan bir diğer Çinli platform Temu'ya da yasa dışı ürünlerin dağıtımına izin verdiği için 200 milyon Euro para cezası vermişti; şirket bu karara itiraz etmişti. Milyarder Elon Musk'ın sosyal ağı X de, 2025 yılı sonunda, DSA tarafından öngörülen şeffaflık yükümlülüklerini yerine getirmediği için 120 milyon Euro'luk bir cezaya çarptırılmıştı.
Pazartesi günü duyurulan bu yeni yaptırım, AB'nin son aylarda, özellikle AB'ye ithal edilen küçük paketlere asgari 3 Euro vergi getirmek gibi önlemlerle, pazarını genellikle haksız olarak değerlendirilen Çin rekabetine karşı korumak için attığı adımları artırdığı bir dönemde geldi. Ancak Komisyon, AliExpress'i kökeni nedeniyle hedef aldığı yönündeki iddialara karşı kendini savundu.
Henna Virkkunen, "Birçoğu ABD'de, birçoğu Çin'de ve aynı zamanda Avrupa'da yerleşik olan çok sayıda çevrimiçi platform hakkında soruşturma yürütüyoruz" diyerek, "Kökenlerini dikkate almıyoruz, çünkü Avrupa'da faaliyet göstermek isteyen herkes aynı kurallara uymak zorundadır" diye vurguladı. Asya kökenli bir diğer satış platformu olan Shein de Brüksel'in radarında.
Konuyla ilgili daha fazla bilgi eklenecektir.